تصاحب نفت ترامپ در ونزوئلا هویت ملی این کشور را در معرض آزمایش قرار می دهد

لئوناردو سیلوا مانند نسلهای قبل از خود، غرق در باورها درباره منابع فوقالعاده فراوانی شد که ونزوئلا را خاص میکند. همه روغن زیر پایشان مال خودشان بود، احساس می کردند. گاز تقریبا رایگان یک حق تولد بود. متولد شدن در بالای این جایزه مانند برنده شدن در لاتاری بود.
سیلوا، 38 ساله، گفت که نسل او نفت را به عنوان سنگ بنای هویت ملی کشور می دید، زمانی که اقتصاد در حال شکوفایی به ونزوئلا اجازه داد تا موقعیت ممتازی را در نظم جهانی اشغال کند. او گفت که فرزندانش دیدگاهی بسیار کمتر گلگون دارند.
آقای سیلوا که در بنیادی در کاراکاس کار می کند که به افراد دارای معلولیت کمک می کند، گفت: “برای آنها نفت مهم نیست، بلکه در درجه دوم اهمیت قرار دارد.” آنها این فرهنگ را ندارند که ما کشور ثروتمندی هستیم. آنها فقط می دانند که اگر کار نکنی، نمی خوریم.
نفت تا حدی ونزوئلا را شکل داده است که در خارج از خاورمیانه برای بیش از یک قرن نادر بوده است، و به همان اندازه که بیسبال، مسابقات زیبایی یا ستایش قهرمان آزادیبخش سیمون بولیوار، به یکی از ویژگیهای بافت اجتماعی تبدیل شده است.
اما اکنون دولت آمریکا کنترل آن را در دست گرفته است بخش عظیمی از نفت ونزوئلا و به دلیل ضرورت اقتصادی، اعتقادات ملیگرایانه دیرینه درباره نفت، که با نیاز به کنترل حاکمیت آغاز شد، جای خود را به شبکه پیچیدهتری از دیدگاهها داد.
روشهایی که ونزوئلاییها برای تجدید ارزشگذاری نفت و به طور گستردهتر اتکای آنها به آن، نتیجه تحولات عظیم در دهه گذشته است. تولید نفت به دلیل سوء مدیریت، پاکسازی های سیاسی، فساد و تحریم ها سقوط کرده است.
نابودی یک اقتصاد شدیداً وابسته به نفت منجر به فروپاشی مالی شد که با محرومیت گسترده و مهاجرت میلیونها ونزوئلایی از بالا و پایین قاره آمریکا مشخص شد.
سپس دولت ترامپ در اوایل سال جاری رهبر ونزوئلا را برکنار کرد، کنترل صادرات نفت را در دست گرفت و حتی فراتر رفت و با یک سرمایه دار بزرگ نفتی ونزوئلا شراکتی ایجاد کرد که به دولت آمریکا اجازه می داد بخش عظیمی از ذخایر ونزوئلا را کنترل کند.
دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت، حمایت کامل خود را از این طرح، یک تغییر اساسی برای رهبر غرق در چاویسمو، جنبش سیاسی که تسلط بلامنازع بر نفت را یکی از اصول خود قرار داده است، ابراز کرد.
خانم رودریگز فضای زیادی برای تکان دادن ندارد، زیرا دولت ترامپ اساساً نحوه عملکرد او را دیکته می کند. در عین حال، برخی از ونزوئلاییها آنقدر ناامید از بهبود اقتصاد هستند که میگویند کنار گذاشتن کنترل صنعت نفت هزینه کمی است.
ماریا اینس فیگوئروآ، 56 ساله، با اشاره به تصرف ذخایر نفتی ونزوئلا توسط دولت ترامپ و همچنین سایر سرمایه گذاری های مورد نظر آمریکا، گفت: «انعقاد این قراردادها بسیار فوری است.
خانم فیگوئروا، معلم بازنشسته مدرسه دولتی در کاراکاس، گفت که تورم حقوق بازنشستگی او را پیش از آنکه ایالات متحده آخرین رئیس جمهور ونزوئلا را به کمتر از یک دلار در ماه کاهش دهد، کاهش داد. اکنون او در یک مدرسه خصوصی تدریس می کند که در آن 120 دلار در ماه درآمد دارد.
او گفت که امید او این است که احیای صنعت نفت قطراتی را ایجاد کند که به خانواده هایی مانند او برسد. خانم فیگوئروا گفت: “من متخصص نیستم، اما فکر می کنم می تواند کارساز باشد.”
سایر ونزوئلاییها آشکارا از تسلط ایالات متحده بر نفت ونزوئلا استقبال میکنند و این نشان میدهد که چگونه صداهای مخالف، از جمله جناح راست، پس از سه دهه حکومت چپگرا که با ویرانی اقتصادی و سرکوب مخالفان مشخص شده است، جسورتر میشوند.
ماریا الیزا اسمیت، یک سیاستمدار جناح راست که به خاطر شعارهای نژادپرستانه اش معروف است، اخیراً در شبکه های اجتماعی گفت: «من به نفت اهمیت نمی دهم. نفت هرگز برای من سودی نداشت، فقط یک کشور سوسیالیستی بدبخت.
با این حال، خشم شدید پس از آن که پرزیدنت ترامپ در ماه اوت این توافق را اعلام کرد، که به ایالات متحده اجازه دسترسی به 65 میلیارد بشکه نفت ونزوئلا را داد و سپس مکرراً درباره آن مباهات کرد، افزایش یافت.
بسیاری از طیف ایدئولوژیک، از رهبران مخالف گرفته تا چهرههای برجسته در چاویسمو، جنبشی که سیاست ونزوئلا را برای سه دهه کنترل کرده است، خشمگین بودند.
لوئیس بریتو گارسیا، نمایشنامه نویسی که به طور گسترده در مورد اهمیت نفت در ونزوئلا نوشته است، گفت که توافق ترامپ نشان می دهد که ونزوئلا “غارت نشدنی” را در حالی که دولت ترامپ کنترل های مالی شدیدی بر درآمدهای نفتی اعمال می کند، تجربه می کند.
مدتها قبل از فروپاشی اقتصاد ونزوئلا، نفت صرفاً یک منبع زمینشناسی یا یک آمار صادراتی نبوده و به منشوری تبدیل شده بود که ونزوئلاییها جامعه خود را از طریق آن مینگریدند یا آن را با دیگران مقایسه میکردند.
برخی نفت را مخلوق ونزوئلا مدرن می دانند: ذخایر آن از بزرگترین ذخایر جهان است و از زمان کشف اولین آب های فوران، نفت درآمدی را برای ونزوئلا فراهم کرده است که کشورهای همسایه به آن غبطه می خورند.
برخی دیگر نفت را به عنوان لعن ونزوئلا با فساد، وابستگی و ناکارآمدی میدانستند و به این موضوع اشاره میکردند که چگونه رهبران اقتدارگرا و دموکراتیک از این درآمد برای پیشبرد جاهطلبیهای خود به هزینه کشور استفاده کردند.
برای دههها، در حالی که اقتصاد ونزوئلا در حال فروپاشی بود، رانندگان به بنزین تقریبا رایگان به عنوان یک حق نگاه میکردند، و فرهنگ خودرویی از گازهای بنزینی دهه 1970 و شاسیبلندهای پرمصرف سوخت را ایجاد کرد که میتواند وسایل نقلیه بزرگی را که جادههای تگزاس را پر میکنند، عجیب و غریب جلوه دهد.
حتی امروز، نفت به همه چیز نفوذ می کند، از اشعار رپ گرفته تا میم هایی که ونزوئلایی ها در تلفن های خود به اشتراک می گذارند. نویسندگان آنقدر با ارتباط ونزوئلا با نفت دست و پنجه نرم کرده اند که یک سنت ادبی کامل به آن اختصاص یافته است.
نفت حتی به اسپانیاییهایی که ونزوئلاییها صحبت میکنند شکل میدهد: «Este hombre trabaja más que un balancín» تنها یک عبارت رایج است، اشارهای به صنعتی که زمانی سکوی پرشی برای زندگی بهتر محسوب میشد.
می توان آن را به عنوان “این مرد بیش از یک پمپ کار می کند” ترجمه کرد، به ماشین نمادینی که بدون توقف برای استخراج نفت خام از چاه های زیرزمینی کار می کند.
کوزیمو ماندریلو، مدیر مؤسسه انتشارات دولتی Monte Ávila، گفت که علیرغم تغییر بادهای سیاسی که ایالات متحده کنترل بیشتری بر منابع کشور دارد، ونزوئلاییها چنان رابطه نزدیکی با نفت دارند که “در ناخودآگاه مرزی دارد.”
آقای ماندریلو گفت: “نفت در تمام رشته های زندگی ملی نفوذ می کند.” او چنان عمیقاً در روان جمعی جا افتاده است که تقریباً به طور غریزی حضور او را دنبال می کنیم.
هوگو چاوز که از سال 1999 تا زمان مرگش در سال 2013 بر ونزوئلا حکومت کرد، مانند چند حاکم پیش از او از این ارتباط شهودی استفاده کرد. او که دائماً با ایالات متحده در تضاد بود، کنترل دولتی نفت را در کانون انقلاب بولیواری خود با الهام از سوسیالیستی قرار داد.
او در خانه از درآمدهای نفتی برای کاهش فقر و تحکیم قدرت استفاده کرد. آقای چاوز با طرح قدرت در خارج از کشور، از کوبا حمایت کرد، ائتلاف های بین المللی برای مقابله با نفوذ ایالات متحده ایجاد کرد و Telesur، یک شبکه تلویزیونی آمریکای لاتین را راه اندازی کرد.
نیکلاس مادورو، جانشین چاوز، این رویکرد را دوچندان کرد. حتی با فروپاشی اقتصاد، او نفت را نه به عنوان یک کالا در ترازنامه، بلکه به عنوان سوختی برای تحکیم حکومت استبدادی خود معرفی کرد.
در تلاش برای دور زدن تحریمهای ایالات متحده، آقای مادورو ارز دیجیتال خود را به نام Petro راهاندازی کرد و ادعا کرد که هر توکن توسط یک بشکه نفت پشتیبانی میشود. اما طرح کریپتو در ارتباط با یک رسوایی فساد در شرکت ملی نفت از بین رفت.
حتی قبل از اینکه آقای مادورو توسط نیروهای آمریکایی در ژانویه برکنار شود، دیدگاه ونزوئلایی ها نسبت به نفت شروع به تغییر کرده بود که تا حد زیادی به دلیل ناامیدی اقتصادی پس از کاهش تولید بود.
تا اینکه در سال 2020، تحت پوشش کمبود شدید سوخت و همهگیری کووید-19، آقای مادورو عملاً با در نظر گرفتن نرخ دلاری در اکثر پمپ بنزینها، به دوران بنزین جهانی و تقریباً رایگان پایان داد.
در آن زمان، چاویسمو کاراکاسو، شورش های دسته جمعی سال 1989 که با افزایش قیمت سوخت آغاز شد، به عنوان یکی از کاتالیزورهای معنوی خود دوباره معرفی کرد. در نتیجه، بنزین یارانه ای سنگین به سومین ریل دست نخورده سیاست ونزوئلا تبدیل شده است.
بنزین استاندارد در ونزوئلا برای اکثر رانندگان حدود 1.89 دلار در هر گالن هزینه دارد (هنوز بسیار کمتر از قیمت های رایج در ایالات متحده و بسیاری از کشورهای دیگر)، همراه با یک ردیف بسیار محدود، یارانه ای و ارزان تر که به یک برنامه جیره بندی اجتماعی گره خورده است.
در کشوری پر انرژی که کمبود برق بخشی از زندگی در بسیاری از شهرها است، چنین توزیعی به طور معمول منظره سورئال صف های طولانی رانندگانی را ایجاد می کند که منتظر شارژ شدن هستند.
این ناکارآمدی که بیشتر اقتصاد را درگیر کرده است در حالی رخ می دهد که آقای ترامپ بدون عذرخواهی مستقیماً در مورد استفاده از خفقان خود بر دولت ونزوئلا برای به نتیجه رساندن توافقات یکی پس از دیگری صحبت کرده است.
مارگاریتا لوپز مایا، مورخ، با ظهور ونزوئلا به عنوان یک کشور دست نشاندۀ یک ابرقدرت برتر، گفت که جای تعجب نیست که برخی از ونزوئلاییها مایل به پذیرش کنترل ایالات متحده بر نفت این کشور هستند، البته فقط به این دلیل که گزینه دیگری نمیبینند.
او گفت: «چاویزمو ما را به حالت تحقیر جهانی رسانده است و در برابر ایالات متحده زانو زده ایم.»



